Өсүү темпи бир топ жогору камсыздалды

Январь айынын 22синде райондук мамлекеттик администрацияда КР. өкмөтүнүн облустагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн орунбасары Мамасалы Акматов, райондун облустагы куратору Сабырбек Сатыбалдиев, облустук ПЛУАД-6 ишканасынын башчысынын орунбасары Камал Исманов, райондогу айыл аймак башчылары, мекеме, ишканалардын, билим берүү мекемелеринин жетекчилери жана тийиштүү кызматкерлери катышкан райондук коллегия болду.
Коллегияда алгач, өткөн жыл ичинде мамлекетке жана элге жасаган ак кызматы менен айырмалангандарды сыйлоо аземи болду. Мында, Чаткал айыл аймагынын башчысы Н. Мырзаяров, КР. өКМнин райондогу өкүлү А. Сулайманов, раймамадминистрациянын башкы адиси Р. Асанбаев, медайым Ж. Бекмуратова, Сумсар айыл аймагынын статисти К. Дербишевдер раймамадминистрациянын “Ардак Грамоталары” менен сыйланышты.
Андан соң, алдын ала белгиленген күн тартибине ылайык, райондук мамлекеттик администрация башчысы-аким Канжарбек Эшалиевдин отчету угулду.
Отчетте белгиленгендей, Кыргыз Республикасынын Президенти жана Өкмөтү тарабынан өлкөнүн экономикалык жактан өнүгүүсүн камсыз кылуу боюнча экономикалык жана социалдык саясатын турмушка ашырууда Чаткал райондук мамлекеттик администрациясы эл чарбасынын бардык тармактарында бир топ аракеттер жасалган.
Атап айтканда, 2014-жылдын жыйынтыгы менен райондо эл чарба тармактарынан 2361592,9 миң сомдук дүң продукция өндүрүлүп, берилген план 100,5 пайызга, өткөн жылга салыштырмалуу өсүү темпи 115,2 пайызга же 311246,3 миң сомго көп аткарылды.
Райондо айыл чарбасы тармагында жылдын жыйынтыгы менен 1038749,8 миң сомдук продукция өндүрүлүп, белгиленген план 98,7 пайызга, ал эми өткөн жылга салыштырмалуу 131,2 пайызга өсүү темпи камсыз болгон. Анын ичинен район боюнча мал чарбасынан 2928,0 тонна эт, 8589,0 тонна сүт, 100,0 тонна жүн, 1860,0 миң даана жумуртка, талаачылыктан 1559,0 тонна дан, 5411,0 тонна картошка, 96,0 тонна май өсүмдүгү, 3377,0 тонна жашылча өндүрүлдү.
Өнөр жай тармагында 732849,0 миң сомдук продукция өндүрүлуп, план 93,5 пайызга, ал эми 2013-жылга салыштырмалуу 94,3 пайызга аткарылып, район боюнча өнөр жай продукциясынын көлөмү 107 пайызга аткарылды.
Ал эми район боюнча калкка акылуу кызмат көрсөтүүнүн көлөмү жылдын жыйынтыгында 32201,0 миң сом болуп, план 109,3 пайызга, өткөн жылга салыштырмалуу 110,9 пайыз өсүү темпи камсыз кылынды
Капиталдык салымдардын көлөмү 78332,1 миң сомду түзүп, план 112,2 пайызды, 2013-жылга салыштырмалуу өсүү темпи 172,5 пайызга аткарылды.
Чекене соода жүгүртүүнүн көлөмү 479461,0 миң сомду түзүп, план 116,1 пайызга аткарылып, өткөн жылга салыштырмалуу 117,9 пайыз өсүү темпи камсыз кылынды.
Жыл ичинде райондун экономика, социалдык тармактарына жалпысынан 345423,8 миң сомдук инвестиция тартылып, былтыркы жылдын ушул мезгилине салыштырмалуу 161,8 пайыз өсүш камсыз кылынды. Анын ичинен 136042,7 миң сом айыл чарбасына, 46339,0 миң сом соода сатыкка, 123753,9 миң сом социалдык тармакка, 39288,2 миң сом ар кандай тармакка тартылган.
Райондун аймагында кредит берүү жакшы жолго коюлду. 2014-жыл ичинде райондун калкына финансы-кредиттик уюмдар тарабынан 182344,9 миң сом кичи жана орто кредиттер берилип, калктын жашоо турмушун жакшыртуу, өз чарбаларын жана ишкердүүлүгүн өстүрүүгө жакшы шарттар түзүлдү.
Бюджеттин киреше бөлүгүн толтуруу боюнча 2014-жылдын жыйынтыгы менен салыктар жана жыйымдар боюнча мамлекеттик кызматынын Чаткал району боюнча башкармалыгы тарабынан 379019,5 миң сом салык жана жыйымдар топтолуп, берилген план 101,1 пайызга, өткөн жылга салыштырмалуу өсүү темпи 68% га камсыз кылынды.
Анын ичинен республикалык бюджетке 312311,4 миң план белгиленсе 302841,7 миң сомго аткарылып, план 97% ал эми, өткөн жылга салыштырмалуу өсүү темпи 61,7 % түздү.
Жергиликтүү бюджетке 66195,7 миң сом план белгиленсе, 76177,8 миң сом топтолуп, план 115,1% пайызга, өткөн жылга салыштырмалуу өсүү темпи 113,9% көп топтолгон.

Айыл аймактар боюнча алганда, Каныш-Кыя айыл аймагына жалпы 2837,0 миң сом план берилсе, 3460,6 миң сом топтолуп, 122,0 пайызга аткарылган.
Чаткал айыл аймагына 661,0 миң сом план берилсе, 932,7 миң сом топтолуп, пландан 271,7 миң сом ашыкча же 141,1 пайызга аткарылган.
Терек-Сай айыл аймагына жалпысынан 877,0 миң сом план берилсе 1621,4 миң сом топтолуп, план 744,4 миң сомго ашык же 184,9 пайызга аткарылган.
Сумсар айыл аймагына 520,0 миң сом план жеткирилген болсо, 649,5 миң сом топтолуп план 124,9 пайызга аткарылды.
Район аймагында иш жүргүзгөн “Вертекс Голд Компани”, “Фонта”, “ЗААВ Чаарат” жана “Кичи Чаарат” фирмаларынын колдоосу менен Каныш-Кыя-Жер-Капчыгай айылдарынан өткөн негизги жолдун 3,5 км аралыгы 21 млн. 100 мин сомго ал эми, Транспорт министрлиги тарабынан 12 000 000 сомго Жаны-Базар, Курулуш айылдарында 2 км жолго асфальт төшөлдү. Ак-Таш айылына кетчү көпүрө 650 000 сомго капремонттон өткөрүлдү жана Ала-Бука-Жаны-Базар автожолунун 96 кмдеги (Терс участогу) жер көчкүнү суруп жол салып турууга 353000 сом каражат сарпталды. Ошондуктан эле, жол каттамдарын камсыз кылуу үчүн районго 1 автопогрузчик алынып келинди. Белгилей кетчү нерсе эң татаал участоктордун бири болгон Чакмак-Суу айылынан Кара-Буура ашуусуна чейинки 25,7 км аралык ДЭП-27 ишканасынын балансына өткөрүлүп берилди.

коллегия 1 коллегия 2 коллегия 3 коллегия 4

2014-жылда катталган 23 фирмадан 6 фирма, булардын ичинен 2 фирма изилдөө (“ЗААВ Чаарат” ЖАКу, “Кичи Чаарат”ЖАКу) жана 4 фирма алтын өндүрүү боюнча (“Вертекс Голд Компани”ЖЧКу, “Фонта” ЖЧКу, “Кай Интерпрайз” ЖЧКу, “Кыргызалтын” ААКу) иштеген. Аталган фирмалардан финансылык колдоолору аркылуу 2014-жыл ичинде көптөгөн иштер аткарылды. Алардын айрымдарына токтоло турган болсок аталган суммадан: 21 100 000 млн. сомго Ала-Бука-Жаны-Базар-Кировка автожолунун Каныш-Кыя жана Жер-Капчыгай-Айгыр-Жал участкаларына 3,5 км асфальт төшөлдү. Андан сырткары курулушу өткөн жылда башталган Кызыл-Токой айылына Таза-Cуу проектиси 32 млн сомго бүткөрүлдү. “Кай Интерпрайз” фирмасынын каржылоосу менен Коргон-сай айылына 2 000 000 сомго көпүрө курулуп ишке берилди. “Ю.А.Гагарин” орто мектебине окуучуларды ташуу үчүн автобус сатып алууга 200 000 сом жана “Жылдызча” бакчасынын кошумча имаратынын курулушуна 200 000 сом салым кошулду. Ошондой эле, Каныш-Кыя жана Жаны-Базар айылдарына калкты азык-түлүк менен камсыз кылуу үчүн “Чаарат ЗААВ” фирмасынан 1 000 000 сом каражат которулуп арзан баадагы эки дүкөн уюштурулуп ийгиликтүү иштеп жатат. Андан сырткары аталган фирма тарабынан Каныш-Кыя-Кировка автожолунун “Каракысмак” участогун кеңейтүү боюнча 2 153 125,93 сомдук иш аткарылып, жолдун тар жерлери жардыруу иштери аркылуу кеңейтилген. Райондогу дагы бир стратегиялык курулуш обьектиси болгон санэпид көзөмөл борборунун лабораториясынын курулушуна “Кай Интерпрайз” фирмасы 500 000 сом акча каражатын которуп берген. Чаткал айыл аймагына Жаңы-Базар айылынын таза суу түтүктөрүн капиталдык ремонттон өткөрүүгө “Чаарат ЗААВ” ЖАКу 1 млн. сом которуп берип, тендер өткөрүлгөн. Чаткал айыл аймагынын кеңсесинин ремонтуна “Кичи Чаарат” ЖАКу 400 000 сом жардам берген. Жаны-Базар айылынын маданият үйүнө 100 000 сомго музыкалык аппаратура сатып алынган. Жаны-Базар айылындагы мечиттин ремонтуна 600 000 сом каражат берилген. “ЕТ Гео” фирмасы 150 000 сом спорттук эмеректерди жана 400 000 сом башка муктаждыктар үчүн Ак-Таш айылына финансылык колдоо көрсөткөн. “Эвентус” фирмасы тарабынан Терек-Сай айылы менен Кызыл-Токой айылынын ортосундагы автомобиль жолуна 25 км. аралыкка шагыл төшөлгөн. Терек-Сай орто мектебине “Хайленд эксплорейшн” фирмасы 150 000 сом акча каражатын демъърчлк жардам катары бөлүп берген. Жаны-Базар айылына “Бустер” фирмасы тарабынан сметалык баасы 10 млн. сом болгон көпүрөнүн курулушу бүгүнкү күнгө 50%ы аткарылды. Айгыр-Жал айылына “Вертекс Голд Компани” ЖЧКу тарабынан сметалык баасы 20 млн. сом болгон көпүрөнүн курулушу бүгүнкү күнгө 30%ы аткарылып, 2015-жылда бүткөрүлүп ишке берилет. Ошондой эле райондо медицина тармагындагы адистердин тартыштыгынан 7 студентти аталган адистикке окутуп даярдоо боюнча райондогу фирмалар тарабынан каржыланып жатат. Кызыл-Токой айылына маданият үйү 8 млн.,400 мин сомго курулуш иштери башталып, бүгүнкү күнгө 6 255 000 сомдук жумуш аткарылып быйылкы жылда бүткөрүү жагы пландаштырылып жатат. Ошондой эле, райондо “Чаарат ЗААВ”, “Кичи Чаарат” фирмаларына кошо “Вертекс Голд Компани” фирмасы да өкүлчүлүктөрү ачылды жана фирмалар тарабынан район тургундарына 138 жумуш орду түзүлгөн. Дагы бир чоң окуялардын бири-өткөн жылдын 28-ноябрында Терек-Сай айылында “Кассан” сурьма участогу ачык-айкын жергиликтүү коомчулуктун көз алдында аукционго коюлуп, 4 521 000 долларга сатылды. Ал эми, Каныш-Кыя айыл аймагынын өздүк бюджетинен 12 млн. сомго 3 км жолго асфальт төшөлүп, 2,5 км. аралыкка тротуар курулду жана Каныш-Кыя-1 көпүрөсү 495 000 сомго, Каныш-Кыя-2 көпүрөсү 484 000 сомго ремонттолду. Ал эми Каныш-Кыя айыл аймагынын кеңсеси 5,9 млн. сомго заманбап капиталдык ремонттон өткөрүлдү.
«Ыдырыс Ата» күмбөзү райондо тарыхый туристтик обьект болуп эсептелинет. 2014-жыл ичинде туристтик обьект катары жашылдандыруу, көрктөндүрүү максатында ар кандай көчөттөр (карагай,арча) тигилип, демөөрчүлөр тарабынан кошумча туристтер тамактануучу жана тамак бышыруучу жайлар жана о.э. жеке демөөрчүлөр аркылуу 100000 сомдук жергиликтүү бюджеттен 125000 сомго арка курулуп, фонддон отургучтар орнотулуп, ишке берилди.
Райондук мамлекеттик администрациясынын жана мекеме–ишканалардын колдоосу менен 150 000 сомдук жумуштар аткарылып, 2014-жылы жалпы 3545 туристтер келишти. Анын ичинен 3542 жергиликтүү туристтер, 2 КМШ, 1 чет өлкөдөн келген.
Райондук мамлекеттик администрация башчысы-аким Канжарбек Эшалиевдин отчетунан соң, райондук ветборбор мекемесинин башчысы Ж. Жолдошев, Каныш-Кыя айылдык кеңешинин башчысы Э. Кошбаев, “Байчечекей” балдар бакчасынын башчысы У. Абдыкеримова, райондук социалдык фонддун башчысы А. Эшикуловдор жарыш сөзгө чыгышып, аким К. Эшалиевдин отчету канааттандыраарлык экендигин бир ооздон белгилешти.
Жарыш сөздөн соң, КР. өкмөтүнүн облустагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн орунбасары Мамасалы Акматовго сөз берилди. Ал өз сөзүндө, райондун Сумсар, Терек-Сай жана Чаткал айыл аймактарында болуп жаткан иштер менен жалпы таанышкандыгын айтып, келечекте Чаткал жана Ала-Бука райондору өзүн өзү камсыздаган район болоорлугу тууралуу оң пикирлер барлыгын, себеби, бул эки райондо тоо кен тармагынын келечеги кең экендигин белгилеп–районго тоо кен мекемелеринен тиешелүү каражаттар түшө баштаса, албетте, бардык тармактарда алга жылуулар болот. Тоо кен ишканалары менен тыгыз иштешип, алардан түшкөн каражаттарды сарамжалдуу пайдаланып, бардык тармактарды өнүктүрүүгө аракет кылуу керек-деди. Ал буга кошо эле, быйыл башталчу АРИС программасына долбоорлорду жазып, бир топ иштерди бүткөрүп алууга болоорлугун айтты.

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *